ویروس پاپیلومای انسانی یا ویروس HPV یکی از شایع ترین عفونت های ویروسی منتقل شونده از طریق تماس پوستی و جنسی است. بیش از ۲۰۰ نوع مختلف از این ویروس شناسایی شده که هر کدام رفتار متفاوتی دارند. به طور کلی، انواع HPV به دو گروه کم خطر و پرخطر تقسیم می شوند. شناخت تفاوت ویروس اچ پی وی کم خطر و پرخطر نقش مهمی در پیشگیری، تشخیص به موقع و درمان مناسب بیماری های مرتبط با این ویروس دارد.
ویروس HPV کم خطر چیست؟
انواع کم خطر HPV معمولا باعث ایجاد زگیل های پوستی یا زگیل تناسلی می شوند و به ندرت با سرطان ارتباط دارند. شایع ترین تیپ های کم خطر شامل HPV 6 و HPV 11 هستند که عامل بیش از ۹۰ درصد زگیل های تناسلی محسوب می شوند.
افرادی که به انواع کم خطر HPV مبتلا می شوند، ممکن است هیچ علامتی نداشته باشند یا تنها دچار زگیل های کوچک در ناحیه تناسلی، مقعد یا اطراف آن شوند. این زگیل ها اگرچه ممکن است از نظر ظاهری آزاردهنده باشند، اما معمولا به سرطان تبدیل نمی شوند.
ویروس HPV پرخطر چیست؟
انواع پرخطر HPV توانایی ایجاد تغییرات غیرطبیعی در سلول های بدن را دارند و در صورت باقی ماندن طولانی مدت در بدن، احتمال ابتلا به برخی سرطان ها را افزایش می دهند. مهم ترین انواع پرخطر شامل HPV 16 و HPV 18 هستند که بیشترین ارتباط را با سرطان دهانه رحم دارند.
علاوه بر سرطان دهانه رحم، انواع پرخطر HPV می توانند در ایجاد سرطان های واژن، فرج، آلت تناسلی، مقعد و برخی سرطان های دهان و حلق نیز نقش داشته باشند. البته باید توجه داشت که ابتلا به HPV پرخطر به معنای ابتلای قطعی به سرطان نیست و در بسیاری از افراد، سیستم ایمنی بدن ویروس را طی یک تا دو سال از بین می برد.
تفاوت HPV کم خطر و پرخطر
مهم ترین تفاوت این دو گروه در میزان خطر ایجاد سرطان است. HPV کم خطر بیشتر باعث زگیل تناسلی می شود، در حالی که HPV پرخطر ممکن است بدون ایجاد علامت باقی بماند و به تدریج باعث تغییرات پیش سرطانی در سلول ها شود.
از نظر علائم نیز تفاوت وجود دارد. انواع کم خطر اغلب با زگیل های قابل مشاهده همراه هستند، اما انواع پرخطر معمولا بدون علامت بوده و تنها با انجام آزمایش HPV یا تست پاپ اسمیر شناسایی می شوند.
چگونه مشخص می شود نوع HPV کم خطر است یا پرخطر؟
تشخیص نوع ویروس تنها با مشاهده علائم امکان پذیر نیست. پزشک با استفاده از آزمایش HPV DNA می تواند تیپ ویروس را مشخص کند. در زنان، انجام تست پاپ اسمیر همراه با آزمایش HPV بهترین روش برای بررسی سلامت دهانه رحم و تشخیص زودهنگام تغییرات سلولی است.
در صورت مثبت بودن HPV پرخطر، ممکن است پزشک انجام کولپوسکوپی یا نمونه برداری را برای بررسی دقیق تر توصیه کند.
آیا HPV پرخطر همیشه باعث سرطان می شود؟
خیر. این یکی از رایج ترین نگرانی های بیماران است. بیشتر عفونت های HPV حتی از نوع پرخطر نیز توسط سیستم ایمنی بدن کنترل و پاکسازی می شوند. تنها در صورتی که ویروس سال ها در بدن باقی بماند و تغییرات سلولی ایجاد کند، احتمال ابتلا به سرطان افزایش می یابد.
به همین دلیل، انجام غربالگری منظم و مراجعه به پزشک اهمیت زیادی دارد.
راه های پیشگیری از HPV
پیشگیری از ابتلا به انواع کم خطر و پرخطر HPV تا حد زیادی امکان پذیر است. واکسیناسیون HPV یکی از موثرترین روش های پیشگیری محسوب می شود و می تواند در برابر شایع ترین انواع پرخطر و برخی انواع کم خطر محافظت ایجاد کند.
رعایت روابط جنسی ایمن، محدود کردن تعداد شرکای جنسی، استفاده از کاندوم (هرچند محافظت کامل ایجاد نمی کند) و انجام معاینات و غربالگری های منظم نیز از راهکارهای مهم پیشگیری هستند.
درمان HPV کم خطر و پرخطر
در حال حاضر درمانی برای حذف مستقیم ویروس HPV وجود ندارد، اما عوارض ناشی از آن قابل درمان هستند. زگیل های تناسلی با روش هایی مانند کرایوتراپی، لیزر، الکتروکوتر یا داروهای موضعی درمان می شوند.
در موارد HPV پرخطر، تمرکز اصلی بر تشخیص و درمان ضایعات پیش سرطانی است تا از پیشرفت بیماری جلوگیری شود. پیگیری منظم و انجام آزمایش های دوره ای نقش بسیار مهمی در حفظ سلامت بیمار دارد.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر دچار زگیل تناسلی شده اید، نتیجه آزمایش HPV شما مثبت بوده است، تست پاپ اسمیر غیرطبیعی دارید یا درباره خطر ابتلا به سرطان ناشی از HPV نگرانی دارید، بهتر است در اولین فرصت به متخصص زنان یا متخصص بیماری های عفونی مراجعه کنید. تشخیص زودهنگام و پیگیری منظم، مهم ترین عامل در پیشگیری از عوارض این ویروس است.
تفاوت اصلی ویروس اچ پی وی کم خطر و پرخطر در میزان احتمال ایجاد سرطان است. انواع کم خطر بیشتر باعث زگیل تناسلی می شوند، در حالی که انواع پرخطر ممکن است تغییرات سلولی ایجاد کرده و در صورت عدم پیگیری، خطر بروز برخی سرطان ها را افزایش دهند. انجام واکسیناسیون، غربالگری منظم، رعایت نکات بهداشتی و مراجعه به پزشک، بهترین راهکار برای پیشگیری و مدیریت عفونت HPV است.
مشاوره آزمایش پاپ اسمیر و HPV و نمونه گیری در منزل در تبریز : 0414148 آزمایشگاه صدر
بدون دیدگاه